پارس خزر
پارس خزر

پارس خزر

حاج محمدتقی برخوردار تا ۲۵ سالگی به صادرات و واردات در شرکت پدر مشغول بود و پس از استقلال به واردات وسایل مدرن خانگی پرداخت با این چشم انداز که تجارت خارجی را در پیوند با صنعت داخلی متحول سازد. برخلاف پدر که خرید و فروش محصولات کشاورزی را پیشه کرده بود، محمدتقی با افکاری مدرن، علاقه عجیبی به وارد کردن لوازم مدرن زندگی آن روزها مثل پنکه، رادیو، یخچال و ماشین حساب داشت. ۱۵ سال طول کشید که او به فکر ساختن همین وسایل در ایران بیفتد. این کار در آن زمان جسارت بسیاری می خواست.
او در طی 15 سال تلاش، توانست 13 شرکت تاسیس کند. برخوردار با اینکه تحصیلات دانشگاهی نداشت، دارای فکر مدرنی در مدیریت شرکت هایی بود که تاسیس می کرد. او در سال 1338 شرکت پارس الکتریک و در سال 1347 شرکت تهران الکتریک را برای واردات و گرفتن نمایندگی شرکت های معتبر بین المللی بنا نهاد. او به تدریج نمایندگی شرکت های توشیبا، آکائی، سان سوئی، سیکو، جنرال الکتریک، کندی، الیوتی و دووال را به دست آورد. بلندپروازی و اندیشه ی تولید محصولات مدرن در کشور، باعث شد تا این تاجر جوان و جسور در سال 1341، دست به کار تولید برخی از محصولاتی شد که وارد می کرد. این کار برای تاجر جوانی که می خواست پیچیده ترین محصولات آن روزگار را تولید کند، خطر بزرگی محسوب می شدو اولین شرکت باتری سازی با همکاری شرکت ری.او.واک امریکا به نام قوه پارس را تاسیس کند. ابتدا امریکایی ها۸۵ درصد سهام شرکت را در اختیار داشتند اما چند سال که گذشت، برخوردار توانست ۷۰ درصد سهام را از آن طرف ایرانی کند. قوه پارس در ۱۲ سال، سه کارخانه تاسیس کرد.
یک سال بعد، در سال 1342، حاج محمدتقی بزرگ ترین کار زندگی اش را انجام داد و شرکت پارس الکتریک را تاسیس کرد. او موفق شد در کارخانه های این شرکت رادیو و تلویزیون بسازد و در سال 1356 تلویزیون رنگی هم تولید کرد. محصولات این کارخانه تحت لیسانس توشیبا، شاوب لورنس و بعدها گروندیک بود. پارس الکتریک در اوج کار خود، سالانه ۲۰۰ هزار دستگاه رادیو و تلویزیون تولید می کرد.
یکی دیگر از شرکت هایی که او در سال 1347با مشارکت و همکاری فنی کارخانه توشیبای ژاپن را در استان گیلان، بنیان نهاد، ، پارس توشیبا بود که بعدا در سال 1361، به پارس خزر تغییر نام داد. او با همکاری توشیبا و بانک توسعه صنعتی و معدنی این کار را انجام داد و در کارخانه هایش آبمیوه گیری، پنکه،چرخ گوشت، بخاری، هواکش و پلوپز تولید کرد. قرار بود در همین شرکت ماشین لباسشویی، اتو و کولر گازی هم تولید کند که به انقلاب برخورد. شرکت لامپ پارس توشیبا هم در همان سال شکل گرفت و لامپ رشته ای و فلورسنت تولید کرد. فعالیت های برخوردار به تدریج توسعه می یافت و بالا رفتن قیمت نفت و رونق اقتصادی نیز به آن کمک می کرد. البته او پیش از گران شدن نفت، شش شرکت تاسیس کرده بود. برخوردار در سال 1354 شرکت لوازم خانگی پارس را با همکاری جنرال الکتریک امریکا راه اندازی کرد تا در ایرانیخچال و فریزر و ماشین لباسشویی بسازد. این شرکت اکنون یکی از شرکت های مهم لوازم خانگی ایران است.
حاج محمد تقی تنها به لوازم خانگی بسنده نکرد و تصمیم به تاسیس شرکت هایی داشت که به طور تخصصی لوازم برقی تولید می کنند. با همین فکر، در سال 1351، شرکت ورشکسته کالای الکتریک را خرید تا سرپیچ و کلید و پریز تولید کند و بعدها به ساخت انواع ساعت سیکو رو آورد. در سال 1354، با همکاری لگراند فرانسه و بانک توسعه صنعتی و معدنی، شرکت کالای الکتریکی البرز را تاسیس کرد که کارش تولید انواع کلید و پریز، دوشاخه، آنتن و فیش تلویزیون بود.
کشاورزییکی از سنت ها در خاندان برخوردار بود و او در اوج روزگاری که تلویزیون و پلوپز تولید می کرد، به فکر تاسیس شرکتی برای کشاورزی و صادرات محصولات خصوصاً پسته که سنت خانوادگی اش بود، افتاد. در سال 1351، شرکت کشت و صنعت جیرفت را تاسیس کرد. این شرکت توانست یکسردخانه، کارخانه رب گوجه فرنگی و کارخانه تن ماهی داشته باشد. در همان دوران برخوردار به تولید فرش هم رو آورد و شرکت فرش پارس را تاسیس کرد. در سال 1350، این شرکت کار خود را برای تولید فرش ماشینی، موکت و موکت نمدی شروع کرد. فناوری کارخانه های این شرکت از آلمان و سوییس و انگلستان آمده بود. برخوردار تولیدی لباس هم داشت. او در سال 1354، شرکت پوشش را راه اندازی کرد که مخمل، حوله، بلوجین، جوراب و لباس زیر تولید می کرد.
علاوه بر اینها، حاچ محمد تقی در سال 1352، سه شرکت کارتن البرز، کاشی پارس و سرامیک البرز را تاسیس کرد. کارخانه کارتن سازی او دو بار دچار حریق شد و تجهیزاتش از بین رفت اما دوباره با اصرار و همت برخوردار احیا شد. حاچ محمد تقی نیز در چند شرکت از جمله لامیران (تولید انواع تیغ)، سیمان کرمان، آبگینه (تولید انواع شیشه) و کمپرسورسازی ایران (تولیدکننده تجهیزات مورد نیاز لوازم خانگی پارس) سهامدار بود. اشتیاق و تبحر او در اقتصاد باعث شد به عضویت هیات مدیره سه بانک و یک شرکت بیمه نیز دربیاید. او در ۱۵ سال ۱۳ شرکت تاسیس کرد و بهترین دوران تولید لوازم خانگی ایران را گذراند.
روش مدیریتی او نیز مدرن بود. برای مثال تبلیغات برای برخوردار بسیار مهم بود. محصولاتش بروشور داشت و در شهرهای مختلف نمایندگی مجاز داشت و سرویس سیار را برای تعمیر محصولات در منازل راه اندازی کرد. او به تدریج در کنار شرکت های تولیدی تلاش کرد شرکت های خدماتی و سرمایه گذاری مجزایی درست کند. بر اساس روش های نوین مدیریت، بخش صنعت را از بخش بازرگانی و خدمات جدا کرد. به همین دلیل شرکت پارس شید و شرکت خدمات پارس را تاسیس کرد تا بخش فروش شرکت لوازم خانگی پارس و پارس توشیبا را بر عهده بگیرند. شرکت های صنعتی پارس توشیبا و لامپ پارس توشیبا هم شرکت سرمایه گذاری پارس توشیبا را بنا نهادند تا سرمایه گذاری از تولید جدا باشد.

از شرکت هایی که برخوردار تاسیس کرد، شرکت پوشش ، ری. او. واک، کشت و صنعت جیرفت و فرش پارس تعطیل شده اند و برخی شرکت ها مانند لوازم خانگی پارس، پارس خزر، لامپ پارس، سرامیک البرز و کاشی پارس به کار خود ادامه می دهند.
به دنبال ملی شدن شرکت ها و کارخانجات صنعتی ایران از جمله اموال آقای برخوردار که بعدها در اختیار بنیاد مستضعفان قرار گرفت، او پیش از یک سالگی انقلاب، از ایران خارج شد و این هجرت تا سال ۱۳۷۰ ادامه داشت که به سودای بازپس گیری اموالش به ایران بازگشته بود.حاصل این بازگشت فقط بازپس گیری قطعاتی زمین در رفسنجان و استرداد منزل شخصی اش بود.
۱۳سال پس از مصادره شدن کارخانه هایش توانست تعدادی از آنها را بازپس گیرد اما دیگر پیر شده بود و نای کار کردن شبانه روزی دهه ۵۰ را نداشت. در سال 1374 سکته کرد و به تدریج آلزایمر آن همه جوش و خروش را از او گرفت و گوشه ای نشاندتا اینکه روز جمعه سی و یکم تیمراه۱۳۹۰دار فانی را وداع گفت.